Cộng đồng

Ninh Bình: Đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền về bảo tồn và phát huy giá trị di sản

09:39, 30 Tháng Chín 2022

(DSX)- Thời gian qua, tỉnh Ninh Bình đã ban hành nhiều chủ trương, đề án, kế hoạch về công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản, trong đó chỉ đạo các cơ quan báo chí của tỉnh tập trung đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, mở các chuyên trang, chuyên mục quảng bá rộng rãi về việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản. Từ những chủ trương của tỉnh, vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị di sản được các cơ quan báo chí trung ương và địa phương quan tâm đề cập.

Ảnh minh họa/dsvh.gov.vn

Với vai trò là phương tiện thông tin nhanh nhạy, kịp thời và rộng khắp, công tác thông tin tuyên truyền về bảo tồn, phát huy giá trị di sản được đẩy mạnh ở tất cả các loại hình báo chí và các ấn phẩm như: Đài Truyền hình Việt Nam, Kênh Truyền hình Thông tấn xã Việt Nam, Truyền hình Quốc hội, Đài Tiếng nói Việt Nam, Báo Nhân dân, Báo Quân đội nhân dân, Cổng thông tin điện tử tỉnh, Báo Ninh Bình, Đài Phát thanh – Truyền hình tỉnh, Tạp chí Văn nghệ Ninh Bình… Các cơ quan báo chí đã thông tin thường xuyên, định kỳ, đậm nét để cộng đồng và người dân có thể truy cập và tìm hiểu giá trị của di sản, từ đó tuyên truyền, quảng bá tới cộng đồng. Công tác tuyên truyền, quảng bá di sản cùng bản sắc văn hóa truyền thống độc đáo vùng đất và con người Cố đô Hoa Lư được đẩy mạnh, đã góp phần đưa hình ảnh di sản của Ninh Bình đến gần với bạn bè trong nước và quốc tế.

Theo báo cáo công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa tại địa phương cho thấy, cùng với việc đẩy mạnh thông tin tuyên truyền, việc phân cấp, làm rõ trách nhiệm, mối quan hệ phối hợp của các cấp, các ngành trong hoạt động quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản luôn được tỉnh Ninh Bình quan tâm, chỉ đạo thực hiện. Trong đó, chú trọng trao quyền quản lý trực tiếp cho chính quyền địa phương và chủ sở hữu là các cộng đồng dân cư. Hiện nay tình hình phân cấp trong công tác quản lý di sản ở Ninh Bình được cụ thể hóa ở 3 cấp: cấp tỉnh; cấp huyện, thành phố và cấp xã, phường, thị trấn.

Quy chế quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh đã xếp hạng trên địa bàn tỉnh Ninh Bình ban hành kèm theo Quyết định số 34/2015/QĐ-UBND ngày 14/12/2015 của UBND tỉnh Ninh Bình, tại Điều 8, quy định các tổ chức quản lý di tích. Theo đó, đối với Di sản thế giới và Di tích cấp quốc gia đặc biệt, Ủy ban nhân dân tỉnh quyết định mô hình tổ chức quản lý và quy định chức năng, nhiệm vụ. Đối với các di tích đã xếp hạng cấp quốc gia, cấp tỉnh, mỗi di tích thành lập một Ban quản lý di tích cấp xã, do lãnh đạo Ủy ban nhân dân cấp xã làm Trưởng ban, số lượng và thành phần các thành viên khác do Ủy ban nhân dân cấp xã xem xét quyết định dựa trên quy mô, tính chất của di tích. Trường hợp di tích nằm trên nhiều đơn vị hành chính cấp xã hoặc có tính chất, đặc điểm đặc biệt về lịch sử hình thành, Ủy ban nhân dân cấp huyện căn cứ vào giá trị, quy mô, tính chất của di tích trên địa bàn xây dựng mô hình tổ chức quản lý di tích phù hợp.

Ngoài ra, đối với các di tích lịch sử văn hóa đã xếp hạng, ở mỗi di tích có thêm các tiểu ban được thành lập để trực tiếp bảo vệ, quản lý và phát huy giá trị di tích. Trưởng Tiểu ban này thường do Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, xóm, tổ dân phố đảm nhiệm, thành phần bao gồm: đại diện Chi hội người cao tuổi, người trông coi di tích, sư trụ trì hoặc người có uy tín tại cộng đồng đảm nhiệm và được Ủy ban nhân dân xã phê chuẩn. Tiểu ban này có trách nhiệm quản lý, chăm sóc thường xuyên và phân công người trông coi trực tiếp di tích.

Về công tác tu bổ, tôn tạo di tích: cơ bản các di tích trên địa bàn tỉnh đều được xây dựng bằng vật liệu truyền thống, nhiều cấu trúc gỗ, tính bền vững không cao. Đồng thời, các di tích đều có niên đại hàng trăm năm, chịu tác động của thời tiết khắc nghiệt, trải qua nhiều biến cố lịch sử, môi trường xã hội nên phần lớn các di tích đều xuống cấp ở mức độ khác nhau.

Xác định di sản văn hóa là thế mạnh của tỉnh, công tác trùng tu, tôn tạo di tích được triển khai cẩn trọng, thực hiện nghiêm túc các quy định của Nhà nước về trình tự thủ tục bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích theo đúng Luật Di sản văn hóa, Nghị định 166/2018/NĐ-CP ngày 25/12/2018 của Chính phủ, Thông tư số 15/2019/TT-BVHTTDL ngày 31/12/2019 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Các đơn vị tham gia tư vấn, thi công tu bổ di tích đều có kinh nghiệm trong lĩnh vực tu bổ di tích, được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích theo quy định. Các di tích lịch sử văn hóa được trùng tu, tôn tạo đảm bảo đúng quy trình, thủ tục theo quy định, được các cơ quan chức năng thẩm định, phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật, cấp phép xây dựng; thực hiện công khai Báo cáo kinh tế - kỹ thuật đã được phê duyệt tạo sự đồng thuận trong nhân dân; theo dõi, giám sát quá trình tu bổ, tôn tạo của Chính quyền địa phương và cộng đồng dân cư; nguồn kinh phí đầu tư được công khai, minh bạch.

Hàng năm, tỉnh Ninh Bình hỗ trợ kinh phí tu bổ chống xuống cấp di tích bằng nguồn Ngân sách nhà nước. Trong thời gian từ năm 2017 - 2022 đã có 130 lượt di tích được thực hiện tu bổ chống xuống cấp bằng nguồn ngân sách của tỉnh với tổng kinh phí 30.150 triệu đồng. Các dự án về tu bổ, tôn tạo, bảo tồn, phát huy giá trị di tích, tuân thủ chặt chẽ các quy trình, thủ tục được quy định. Các đơn vị tham gia tư vấn, thi công đều có kinh nghiệm trong lĩnh vực tu bổ di tích, được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích.

Từ năm 2018-2022 đã có gần 50 lượt di tích được hỗ trợ nguồn vốn đầu tư công để thực hiện tu bổ, tôn tạo, chống xuống cấp với tổng số vốn đầu tư khoảng 189.196 triệu đồng (trong đó: Ngân sách Trung ương là 33.400 triệu đồng, Ngân sách địa phương là 155.796 triệu đồng). Việc trùng tu, tu sửa được thực hiện nghiêm túc, dưới sự quản lý của các cơ quan chuyên môn, tu bổ đảm bảo tính nguyên gốc của di tích. Các di tích được tu bổ, tôn tạo cơ bản khắc phục được tình trạng xuống cấp, đảm bảo an toàn lâu dài cho công trình, đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt văn hoá, tôn giáo, tín ngưỡng của Nhân dân. Nhiều di tích sau khi được tu bổ đã trở thành điểm du lịch hấp dẫn, thu hút khách thăm quan trong và ngoài tỉnh, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Đáng chú ý là trong những năm gần đây, phong trào xã hội hoá hoạt động tu bổ, tôn tạo di tích đã được các tầng lớp xã hội tham gia hưởng ứng. Nhiều di tích đã nhận được sự ủng hộ, công đức của nhân dân, có nơi kinh phí công đức lên tới hàng chục tỷ đồng. Bình quân mỗi năm trên địa bàn tỉnh Ninh Bình có từ 20 - 25 di tích thực hiện tu bổ, tôn tạo bằng nguồn xã hội hoá./.

T.T

Tin liên quan