Cộng đồng

Hải Dương: Quan tâm, đẩy mạnh công tác xã hội hóa đầu tư tu bổ, tôn tạo di tích

15:28, 29 Tháng Chín 2022

(DSX)- Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có báo cáo công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn tỉnh trong 05 năm qua.

Ảnh minh họa. Nguồn: Báo Văn hóa

Cụ thể, trên cơ sở Luật Di sản văn hóa và các văn bản pháp luật hiện hành có liên quan, công tác tu bổ di tích đã cơ bản đáp ứng được các nhu cầu: Giải phóng, lược bỏ khỏi di tích tất cả các lớp bổ sung xa lạ, gây ảnh hưởng tiêu cực tới giá trị, giữ lại tối đa những yếu tố nguyên gốc của di tích; trên cơ sở khoa học đáng tin cậy, cố gắng khôi phục lại những yếu tố đã bị mai một trong quá trình tồn tại của di tích, trả lại cho di tích hình dáng kiến trúc vốn có; làm cho di tích có độ bền vững về mặt kết cấu để tồn tại lâu dài trước tác động của điều kiện khí hậu khắc nghiệt cũng như thử thách của thời gian.

Từ năm 2017 đến năm 2021, trên địa bàn tỉnh Hải Dương đã có 182 lượt di tích được tu bổ, tôn tạo ở nhiều mức độ khác nhau. Trong đó 14 lượt di tích được tu bổ bằng nguồn vốn từ chương trình mục tiêu quốc gia, 73 lượt di tích được tu bổ bằng nguồn ngân sách tỉnh, 28 lượt di tích được tu bổ bằng nguồn ngân sách cấp huyện, cấp xã; 137 lượt di tích được tu bổ, tôn tạo bằng nguồn vốn xã hội hóa, kết hợp với hỗ trợ của nhà nước và các nguồn vốn huy động hợp pháp khác.

Công tác xã hội hóa đã được đẩy mạnh, đầu tư tu bổ, tôn tạo bình quân mỗi năm từ 20 đến 30 di tích với tổng nguồn kinh phí hàng trăm tỷ đồng. Trong đó có nhiều di tích được tu bổ, tôn tạo trên quy mô lớn như chùa Côn Sơn, đền Kiếp Bạc (Chí Linh); chùa Nhẫm Dương, đền Cao An Phụ (Kinh Môn); đình Lạc Dục (Tứ Kỳ); chùa Trăm Gian (Nam Sách); đình Ngọc Uyên, đình Khánh Hội (thành phố Hải Dương); đền Tranh, chùa Trông, đình Trịnh Xuyên (Ninh Giang).... Nhiều hạng mục công trình tại di tích đã được khôi phục cùng với việc tôn tạo cảnh quan môi trường đã góp phần làm cho hệ thống di tích ngày càng khang trang, đẹp đẽ.

Công tác tuyên truyền được triển khai thực hiện trên các phương tiện thông tin đại chúng báo, đài truyền thanh, truyền hình, trang thông tin điện tử của tỉnh. Trong những năm gần đây, việc tuyền truyền công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa còn được thực hiện trên Fanpage trang tin Hải Dương, ứng dụng Smart Hải Dương và trên các trang mạng xã hội như Facebook, Zalo, Youtube… Công tác tuyên truyền thông đã giúp cho các cấp, ngành, địa phương, công dân, cộng đồng nhận thức đầy đủ hơn về trách nhiệm quyền lợi của cấp, ngành, cá nhân trong công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa.

Bên cạnh đó, căn cứ quy định của Luật Di sản văn hóa, Nghị định và Thông tư hướng dẫn về di sản văn hóa, tỉnh Hải Dương đã phân cấp cho các cơ quan, đơn vị chịu trách nhiệm quản lý nhà nước về di sản văn hóa. Các cơ quan được giao quản lý di sản văn hóa trên địa bàn tỉnh Hải Dương đã thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ theo đúng quy định của Luật Di sản văn hóa và các văn bản pháp luật hiện hành khác có liên quan.

Về công tác xếp hạng di tích: Trên địa bàn tỉnh Hải Dương hiện có 04 di tích, cụm di tích được xếp hạng cấp quốc gia đặc biệt (Khu di tích chùa Côn Sơn và đền Kiếp Bạc, thành phố Chí Linh; quần thể di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh An Phụ - Kính Chủ - Nhẫm Dương, thị xã Kinh Môn; Văn miếu Mao Điền; cụm di tích đền Xưa - chùa Giám - đền Bia, huyện Cẩm Giàng), 142 di tích được xếp hạng cấp quốc gia, 255 di tích được xếp hạng cấp tỉnh.

Trong 5 năm (2017 - 2021) trên địa bàn tỉnh Hải Dương 44 di tích được xếp hạng các cấp, trong đó có 02 di tích, cụm di tích được xếp hạng quốc gia đặc biệt (Văn Miếu Mao Điền và cụm di tích đền Xưa - chùa Giám - đền Bia, huyện Cẩm Giàng năm 2017); 02 di tích được xếp hạng cấp quốc gia (chùa Huề Trì, phường An Phụ, thị xã Kinh Môn năm 2017 và nhà thờ họ Trần Điền Trì, xã Quốc Tuấn, huyện Nam Sách năm 2020); 40 di tích được xếp hạng cấp tỉnh.

Hiện nay, tỉnh Hải Dương đang phối hợp với tỉnh Quảng Ninh và tỉnh Bắc Giang xây dựng hồ sơ khoa học Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc trình UNESSCO công nhận là di sản thế giới.

Trong công tác xây dựng hồ sơ khoa học đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia: Tính đến năm 2022, trên địa bàn tỉnh Hải Dương đã có 11 di sản văn hoá phi vật thể quốc gia gồm: Lễ hội chùa Côn Sơn, lễ hội đền Kiếp Bạc (Chí Linh), lễ hội đền Cao An Phụ (thị xã Kinh Môn), lễ hội đình Trịnh Xuyên, lễ hội đền Tranh (Ninh Giang), lễ hội chùa Hào Xá (Thanh Hà), lễ hội đình - đền Sượt (thành phố Hải Dương), lễ hội đền Quát (Gia Lộc), Hát trống quân (Bình Giang), Múa rối nước và hát Ca trù tỉnh Hải Dương. Trong 05 năm (2017 - 2021) trên địa bàn tỉnh Hải Dương có 04 di sản văn hoá phi vật thể quốc gia gồm: lễ hội truyền thống đình - đền Sượt phường Thanh Bình, thành phố Hải Dương (năm 2020); lễ hội truyền thống đền Quát, xã Yết Kiêu, huyện Gia Lộc (năm 2020); lễ hội truyền thống đền Cao An Phụ, phường An Sinh, thị xã Kinh Môn (năm 2021); lễ hội truyền thống đền Tranh, xã Đồng Tâm, huyện Ninh Giang (năm 2021).

Năm 2022, tỉnh Hải Dương đang xây dựng 02 hồ sơ khoa học: lễ hội truyền thống Văn Miếu Mao Điền (xã Cẩm Điền, huyện Cẩm Giàng) và lễ hội truyền thống chùa Nhẫm Dương (phường Duy Tân, thị xã Kinh Môn) để tiếp tục đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Trong thời gian tới, tỉnh sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật, chính sách về Di sản văn hóa để nâng cao hiệu quả, hiệu lực quản lý nhà nước trong công tác bảo vệ, phát huy các giá trị di sản văn hóa dân tộc. Hoàn thiện các quy định về trách nhiệm, quyền hạn, quan hệ công tác cũng như cơ chế phối hợp trách nhiệm giữa các cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa ở trung ương và địa phương trong quản lý hoạt động bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa, khắc phục tình trạng chồng chéo chức năng hoặc buông lỏng quản lý.

Đồng thời tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các sai phạm trong lĩnh vực di sản văn hóa như: tổ chức kiểm tra thường xuyên, đột xuất việc quản lý di tích; gắn với trách nhiệm cá nhân và tổ chức khi để xảy ra sai phạm; các cấp, các ngành cần phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của các tổ chức xã hội, cộng đồng dân cư và cư dân đối với việc quản lý nhà nước đối với các di sản văn hóa.

Bên cạnh đó, chú trọng việc xây dựng cơ chế, chính sách thúc đẩy công tác xã hội hóa để các tổ chức, cá nhân tham gia tích cực vào hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa; Tiếp tục nâng cao vai trò, trách nhiệm của cấp chính quyền cơ sở trong việc tăng cường nắm bắt thông tin, thể hiện tốt vai trò quản lý địa bàn để chỉ đạo, giám sát, hướng dẫn hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng nhằm giáo dục cán bộ và nhân dân nhận thức rõ hơn vị trí, vai trò, giá trị của di sản văn hóa trong đời sống văn hóa cộng đồng và thức đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hiện nay./.

T.T

Tin liên quan