Cộng đồng

Hà Nam: Thực hiện tốt công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa

14:26, 27 Tháng Chín 2022

(DSX)- Trong những năm qua, đặc biệt là từ năm 2018-2022, công tác quản lý và phát huy giá trị di sản văn hóa đã thu được nhiều thành tích đáng ghi nhận.

Ảnh minh họa. Nguồn: internet

Hà Nam là tỉnh có lịch sử hình thành và phát triển lâu đời, có vị trí địa lývăn hoá khá đặc biệt trong khu vực châu thổ Sông Hồng và là một tỉnh có bề dày truyền thống văn hiến. Trải qua chiều dài lịch sử, tiền nhân đã để lại cho Hà Nam nhiều di sản văn hoá vật thể và phi vật thể vô cùng quý giá. Theo thống kê, Hà Nam có 1.784 di tích (có 551 ngôi đình, 490 ngôi chùa, 306 ngôi đền, số còn lại là miếu, phủ, văn chỉ, từ đường). Bên cạnh đó, Hà Nam còn là quê hương của nhiều lễ hội truyền thống, đậm đà bản sắc dân tộc, toàn tỉnh có hơn 100 lễ hội, trong đó có nhiều lễ hội được tổ chức quy mô theo đúng quy trình và nghi thức của lễ hội truyền thống, các nghi thức tế lễ, rước, trò chơi dân gian, sinh hoạt nghệ thuật dân gian được tổ chức long trọng, sinh động, tăng cường tính cộng đồng, cộng cảm của làng xã như: Lễ hội phát lương đền Trần Thương (huyện Lý Nhân); Lễ hội chùa Đọi Sơn, Lễ hội Tịch điền, Lễ hội đền Lảnh Giang (thị xã Duy Tiên); Lễ hội chùa Bà Đanh (huyện Kim Bảng), Lễ hội vật võ Liễu Đôi (huyện Thanh Liêm)…

Từ năm 2018 - 2022, các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương đã có nhiều chính sách biện pháp nhằm bảo vệ và phát huy giá trị di tích, lễ hội. Nhiều di tích được trùng tu, tu bổ ngày một khang trang, sạch đẹp tạo điều kiện cho nhân dân sinh hoạt văn hóa, tôn giáo, tín ngưỡng. Tính đến nay toàn tỉnh đã có khoảng 80% trong tổng số di tích đã xếp hạng (221 di tích đã được xếp hạng) được tu bổ bằng nguồn ngân sách của nhà nước và của tỉnh. Các lễ hội tín ngưỡng, tôn giáo được tổ chức long trọng quy mô theo đúng quy định của pháp luật đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân.

Nhằm tăng cường nâng cao vai trò, trách nhiệm của các cấp chính quyền và nhân dân trong sự nghiệp bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn tỉnh, đồng thời tạo điều kiện cho các địa phương chủ động huy động các nguồn lực, đặc biệt từ nguồn xã hội hóa nhằm trùng tu, tôn tạo và phát huy giá trị của di tích lịch sử, văn hóa, danh lam thắng cảnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tham mưu Uỷ ban nhân dân tỉnh ban hành Quyết định số 48/2013/QĐ-UBND, ngày 24 tháng 9 năm 2013 về việc Quy định phân cấp quản lý di tích lịch sử, văn hóa, danh lam thắng cảnh, di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia trên địa bàn tỉnh Hà Nam. Quy định phân cấp quản lý di tích đã quy định rõ trách nhiệm, quyền hạn của các cấp quản lý Nhà nước từ tỉnh đến cơ sở về công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích, di vật, cổ vật, bảo vật Quốc gia trên địa bàn tỉnh.

Đối với các di tích trọng điểm của tỉnh (02 di tích xếp hạng Quốc gia đặc biệt là chùa Đọi Sơn, thị xã Duy Tiên và đền Trần Thương huyện Lý Nhân, Ủy ban nhân dân tỉnh giao trực tiếp cho Ủy ban nhân dân huyện, thị xã quản lý), Trưởng ban quản lý di tích là Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch UBND các huyện, thị xã. Còn đối với di tích xếp hạng cấp tỉnh và cấp Quốc gia, Trưởng ban quản lý di tích là Phó Chủ tịch UBND xã, phường, thị trấn. Ban quản lý di tích chịu trách nhiệm trước chính quyền, các cơ quan chuyên môn về việc bảo vệ di tích cũng như các hoạt động diễn ra tại di tích.

Các xã, phường, thị trấn có Ban quản lý di tích chung cho cả di tích đã được nhà nước xếp hạng và di tích chưa được nhà nước xếp hạng. Thành phần của Ban quản lý di tích do lãnh đạo Uỷ ban nhân dân xã (Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch) làm trưởng Ban và thành viên của ban là các tổ chức đoàn thể, quần chúng và trưởng thôn các xóm có di tích. Bên cạnh đó, ở mỗi di tích có tổ (ban) bảo vệ di tích hay Ban khánh thiết di tích. Thành phần của ban là trưởng thôn, xóm, thủ từ, nhà sư, và một số cụ già cao tuổi am hiểu về lịch sử, văn hóa của địa phương tham gia.

Đối với các di sản văn hóa phi vật thể sau khi được ghi danh vào danh mục di snr văn hóa phi vật thể quốc gia, chính quyền cấp xã đều thành lập Câu lạc bộ bảo tồn và phát huy di sản văn hóa cấp xã nhằm quản lý, bảo tồn, lưu giữ, truyền dạy di sản văn hóa một cách tốt nhất.

Có thể nói rằng, trong những năm qua, các cấp quản lý đã thực hiện tốt Quy định phân cấp về quản lý di tích. Trên cơ sở quy định về phân cấp quản lý, các địa phương chủ động xây dựng kế hoạch ngắn và dài hạn trong công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa; kịp thời xử lý các phát sinh tại di tích, lễ hội; tuyên truyền các tổ chức, cá nhân đóng góp nguồn kinh phí trong hoạt động tu bổ, tôn tạo di tích, lễ hội./.

T.T

 

Tin liên quan