Tầm nhìn

Bảo vệ di sản Hát ca trù trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

16:54, 16 Tháng Mười Một 2021

(DSX)- Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Hưng Yên có 3 CLB Ca trù đang hoạt động: CLB Ca trù Bình Minh (Khoái Châu), CLB Ca trù Giáo Phòng (Vĩnh Khúc, Văn Giang) và CLB Ca trù Đào Đặng (Trung Nghĩa, thành phố Hưng Yên).

Ảnh: Trang thông tin đối ngoại tỉnh Hưng Yên

Hát Ca trù từ xưa vốn là nét đẹp trong ngày Xuân ở Hưng Yên. Tuy nhiên, những năm gần đây, loại hình nghệ thuật độc đáo này đứng trước nguy cơ bị mai một và thất truyền, được Nhà nước đưa vào danh mục là di sản văn hóa phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp. Trước thực trạng đó, Hưng Yên đã nỗ lực thực hiện nhiều giải pháp bảo tồn, lưu giữ những giá trị vốn có để loại hình nghệ thuật độc đáo này sống mãi với thời gian.

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Hưng Yên có 3 CLB Ca trù đang hoạt động: CLB Ca trù Bình Minh (Khoái Châu), CLB Ca trù Giáo Phòng (Vĩnh Khúc, Văn Giang) và CLB Ca trù Đào Đặng (Trung Nghĩa, thành phố Hưng Yên), với 07 người được phong tặng danh hiệu nghệ nhân ưu tú, 42 thành viên, số người có khả năng truyền dạy là 14. Ngoài ra, còn có hơn 25 người biết trình diễn từ 1 đến 2 làn điệu ca trù nằm rải rác trên địa bàn các huyện Ân Thi, Kim Động, Phù Cừ, … các hoạt truyền dạy đã góp phần tích cực trong công tác bảo tồn và phát huy nghệ thuật hát Ca trù tỉnh Hưng Yên.



Ảnh minh họa - Trang thông tin đối ngoại tỉnh Hưng Yên

Hoạt động của 3 câu lạc bộ vẫn được duy trì với định kỳ sinh hoạt hàng tuần, hàng tháng. Độ tuổi của các thành viên tham gia các CLB Ca trù từ 12 đến 83 tuổi. Các CLB đều có chất lượng hoạt động tốt, đặc biệt là 02 CLB ca trù Giáo Phòng (huyện Văn Giang) và CLB Ca trù Đào Đặng (thành phố Hưng Yên) với các nghệ nhân lão thành, nghệ nhân trẻ làm nòng cốt, có thể thực hiện công tác truyền dạy, bồi dưỡng kỹ năng đàn, hát cho các thành viên trong câu lạc bộ và cho các cá nhân yêu mến ca trù trên địa bàn tỉnh Hưng Yên. Tại 2 câu lạc bộ này duy trì được đội ngũ các ca nương, kép đàn ở độ tuổi trẻ, với các phương thức truyền dạy chủ yếu là theo truyền thống, dễ nghe và dễ hiểu.

Trong những năm qua, công tác bảo vệ di sản Hát Ca trù đã được tỉnh Hưng Yên xác định là nhiệm vụ cấp thiết và cần được quan tâm. Đặc biệt, sau khi Kế hoạch hành động số14/KH - UBND ngày 25 tháng 01 năm 2014 của UBND tỉnh Hưng Yên về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể Ca trù và hát Trống quân tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2014- 2020 được ban hành, hoạt động nhằm bảo tồn và phát huy giá trị loại hình di sản văn hóa phi vật thể, nghệ thuật Hát Ca trù được chú trọng hơn, dưới nhiều hình thức hoạt động: công tác kiểm kê, nghiên cứu, sưu tầm hiện vật được tiến hành hàng năm, qua đó có nhiều tài liệu, hiện vật sưu tầm được lưu trữ tại Bảo tàng tỉnh như: dụng cụ, các trang phục của nghệ thuật Hát Ca trù, các bản sao sắc phong được lưu trữ và dịch ra tiếng Việt; các câu lạc bộ sinh hoạt và truyền dạy Hát Ca trù được quan tâm…

Nhằm bảo vệ và phát huy giá trị của nghệ thuật Hát ca trù, hằng năm Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành Kế hoạch tổ chức các lớp truyền dạy Hát ca trù và trống quân trên địa bàn tỉnh, qua các lớp tập huấn thành viên của các CLB đã truyền tải đến cho học viên những kiến thức về nghệ thuật Hát ca trù, nâng cao nhận thức, trách nhiệm bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể của tỉnh.

Hằng năm, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp tổ chức tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng như báo điện tử, Đài truyền hình, đưa tin phản ánh hoạt động của các Câu lạc bộ ca trù trên địa bàn tỉnh và thực hiện ghi, thu các tiết mục trình diễn ca trù theo các không gian truyền thống vốn có như không gian hát thi, hát chơi, hát thờ, hát cửa đình… với mục đích vừa tuyên truyền vừa làm tài liệu tập luyện, bồi dưỡng kỹ năng ca trù cho các câu lạc bộ trên địa bàn tỉnh.

Bên cạnh đó, vào dịp đầu Xuân, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch giao cho Ban Quản lý di tích tỉnh phối hợp với Bảo tàng tỉnh tổ chức “Triển lãm thư pháp, hát ca trù và cho chữ đầu xuân” tại Văn Miếu Xích Đằng. Tại Đền Mẫu Đào 2 Nương, thôn Đào Đặng, xã Trung Nghĩa, thành phố Hưng Yên, tổ chức giao lưu Ca trù tưởng niệm ngày mất danh nhân Đào Thị Huệ… thu hút đông đảo người tham gia, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị của loại hình di sản văn hóa phi vật thể của tỉnh. Đồng thời, tổ chức biểu diễn tại các buổi giao lưu giữa các câu lạc bộ Ca trù của tỉnh như: Câu lạc bộ Ca trù Giáo Phòng (Vĩnh Khúc, Văn Giang); Câu lạc bộ Ca trù Bình Minh (Khoái Châu); Câu lạc bộ Ca trù Hùng An (Kim Động); Câu lạc bộ Ca trù Đào Đặng (thành phố Hưng Yên); Các ca nương, nhạc công, diễn viên của các Câu lạc bộ đã mang đến nhiều tiết mục đặc sắc với nhiều thể cách Ca trù cơ bản.

Nhằm góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa trong cộng đồng và trong xã hội hiện nay; đồng thời nâng cao nhận thức cho học sinh, sinh viên và người dân về giá trị di sản văn hóa phí vật thể, nghệ thuật Hát Ca trù, từ năm 2018-2021, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hưng Yên đã triển khai tổ chức 07 lớp tập huấn, thu hút gần 1.000 học viên tham gia, thông qua các lớp truyền dạy, học viên được các nghệ nhân truyền dạy cách chơi đàn Đáy, cách sự dụng bộ phách gõ lấy nhịp và các hát Ca trù; thực hành trên đàn đáy, trống, phách tại lớp, các học viên đã phần nào được tái hiện nét độc đáo của nghệ thuật Hát Ca trù.

Thủy Bích

Tin liên quan