Tầm nhìn

Thái Nguyên: Thực hiện hiệu quả công tác quản lý nhà nước về di sản

11:06, 01 Tháng Chín 2021

(DSX)- UBND tỉnh Thái Nguyên đã có Báo cáo Tổng kết thực hiện Luật Di sản văn hóa.

Ảnh minh họa/Nguồn: thainguyentourism.vn

Theo đó, Luật Di sản văn hóa ra đời đã tạo hành lang pháp lý quan trọng trong hoạt động và quản lý, bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa của dân tộc nói chung, áp dụng thực hiện hiệu quả đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước về di sản trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên nói riêng.

Từ khi Luật Di sản văn hóa ra đời (năm 2001) và có hiệu lực, tỉnh Thái Nguyên đã tổ chức triển khai, phổ biến đến các cấp, các ngành và mọi tầng lớp nhân dân, đồng thời chỉ đạo áp dụng thực hiện sâu rộng trên địa bàn toàn tỉnh trong công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa.

Đối với hoạt động bảo vệ và phát huy giá trị di tích, tính đến 30/8/2021, tỉnh Thái Nguyên có 283 di tích được lập hồ sơ khoa học và quyết định xếp hạng theo quy định của Luật Di sản văn hóa. Trong đó có 01 di tích quốc gia đặc biệt gồm 13 điểm; 52 di tích quốc gia; 218 di tích cấp tỉnh. Việc lập hồ sơ khoa học và xếp hạng di tích là cơ sở quan trọng trong việc bảo vệ và phát huy giá trị di tích theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa.

Từ năm 2008 bằng nguồn kinh phí chống xuống cấp di tích (từ ngân sách trung ương, ngân sách địa phương và xã hội hóa) do Sở VHTTDL làm chủ đầu tư đã tu bổ được 64 di tích với tổng kinh phí khoảng 98 tỷ đồng. Ngoài ra, còn nhiều di tích được tu bổ từ nguồn kinh phí huy động xã hội hóa do các địa phương, cơ quan, tổ chức thực hiện.

Công tác lập, thẩm định, phê duyệt, quản lý dự án và giải ngân nguồn vốn được thực hiện đúng thủ tục, trình tự quy định của Luật Di sản văn hóa, các di tích được tu bổ, tôn tạo đã được chính quyền địa phương tiếp nhận quản lý và khai thác có hiệu quả, phát huy giá trị vốn đầu tư. Việc đầu tư thông qua chương trình đã góp phần nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành, cộng đồng dân cư đối với sự nghiệp bảo tồn, phát huy giá trị di tích; hệ thống đường giao thông, cơ sở hạ tầng kỹ thuật, cảnh quan khuôn viên di tích được đầu tư nâng cấp đáp ứng nhu cầu tham quan tìm hiểu văn hóa, lịch sử của nhân dân và du khách. 

Hoạt động phát huy giá trị di tích cũng được quan tâm, đẩy mạnh. Tỉnh đã triển khai nhiều chương trình, dự án trùng tu, tôn tạo, nâng cấp cơ sở hạ tầng kỹ thuật, nâng cấp các hạng mục công trình văn hóa, cải tạo cảnh quan môi trường khuôn viên di tích. Tăng cường công tác tuyên truyền, giới thiệu giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống của di tích đến nhân dân và du khách bằng nhiều hình thức, nội dung phong phú và đa dạng. Tổ chức các sự kiện, hoạt động văn hóa, du lịch tại di tích để giới thiệu, tôn vinh, ca ngợi giá trị truyền thống lịch sử, cảnh đẹp của di tích đến nhân dân và du khách. Tăng cường các hoạt động quảng bá, xúc tiến du lịch để giới thiệu tiềm năng, giá trị lịch sử văn hóa, danh lam thắng cảnh, các sản phẩm nông nghiệp của Thái Nguyên đến nhân dân và các nước trên thế giới, nhằm thu hút khách du lịch đến với Thái Nguyên.

Ngoài ra, tỉnh đã gắn việc bảo vệ di tích với nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, lễ hội, trò chơi dân gian, ẩm thực; các sản phẩm thủ công truyền thống, sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của tỉnh tạo sản phẩm phục vụ nhu cầu sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của nhân dân và du khách. Nhiều khu di tích, điểm di tích trên địa bàn tỉnh trở thành điểm du lịch hấp dẫn, có sức hút mạnh mẽ đối với khách du lịch trong và ngoài nước đến tham quan tìm hiểu. 

Đối với Hoạt động bảo tồn và phát huy di sản văn hóa phi vật thể, trong nhiều năm qua, công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa đã được Đảng bộ, các cấp chính quyền quan tâm đặc biệt, từ công tác lãnh đạo, chỉ đạo, đầu tư kinh phí. Công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn tỉnh được thực hiện thống nhất, đồng bộ theo quy trình khoa học. Tỉnh Thái Nguyên đã tiến hành kiểm kê đánh giá thực trạng làm cơ sở để nhận diện, xác định sức sống của từng di sản, làm tiền đề việc xây dựng cơ chế, giải pháp phục vụ công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn tỉnh.

Năm 2017, tỉnh Thái Nguyên đã hoàn thành đạt hiệu quả, chất lượng công tác kiểm kê Di sản VHPVT theo hướng dẫn của Bộ. Qua công tác kiểm kê, rà soát, đánh giá thực trạng di sản văn hóa phi vật thể, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã lựa chọn những di sản văn hóa tiêu biểu của tỉnh Thái Nguyên để lập hồ sơ khoa học, đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Từ khi Thông tư số 04/2010/TT-BVHTTDL được ban hành có hiệu lực đến nay, tỉnh Thái Nguyên đã xây dựng hoàn thành, trình Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch 20 hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia, đến nay đã có 17 di sản được đưa vào Danh mục quốc gia là: Múa Tắc xình, Hát Sấng cọ, Lễ hội Cầu mùa (của người Sán Chay), Lễ Cấp sắc, Nghi lễ Tết nhảy (Nhảng Chầm đao), Pả dung (của người Dao); Rối cạn Thẩm Rộc và Ru Nghệ, Nghi lễ Then, Lễ hội Lồng Tồng, Lượn cọi (của người Tày), Soọng Cô, Nghi lễ Cấp sắc (của người Sán Dìu), Nghi lễ Hắt khoan, Nghi lễ Cấp sắc (của người Nùng), Lễ hội Đền Đuổm (huyện Phú Lương), Lễ hội đình Phương Độ (huyện Phú Bình), Nghệ thuật Khèn của người Mông.

Năm 2016, tỉnh Thái Nguyên đã phối hợp thực hiện và hoàn thành hồ sơ quốc gia Then Tày - Nùng - Thái, đệ trình UNESCO ghi danh vào sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại theo Kế hoạch của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và ngày 13/12/2019, di sản này chính thức được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. 

Ngoài ra, việc truyền dạy di sản văn hóa phi vật thể và công tác tuyên truyền cũng luôn được tỉnh quan tâm, chú trọng với nhiều hoạt động phong phú. Qua đó, góp phần bảo tồn và phát huy gia trị văn hóa phi vật thể trên địa bàn tỉnh.

D.H

Tin liên quan