TIN TỨC

Sơn La: Quan tâm tu bổ, tôn tạo các di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh

09:56, 01 Tháng Chín 2021

(DSX)- Đây là một trong những kết quả nổi bật được nêu trong Báo cáo thực hiện Luật Di sản văn hóa của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

Ảnh minh họa/Nguồn: Báo Sơn La

Cụ thể, thực hiện Luật Di sản văn hóa, ít nhất 5 năm/lần, tỉnh Sơn La tổ chức tổng kiểm kê di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh trên địa bàn toàn tỉnh trình Chủ tịch UBND tỉnh phê duyệt danh mục. Từ năm 2010- 2020, đã tiến hành Tổng kiểm kê di tích 03 lần vào các năm: 2010, 2015, 2020 (hàng năm phê duyệt bổ sung danh mục cho các di tích phát hiện mới). Năm 2021, Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La ban hành Quyết định số 852/QĐUBND ngày 07/5/2021 về việc phê duyệt Danh mục di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh trên địa bàn tỉnh Sơn La đến năm 2020.

Căn cứ vào danh mục di tích được phê duyệt, xây dựng và ban hành kế hoạch thực hiện công tác lập hồ sơ khoa học trình các cấp xếp hạng di tích hàng năm: Từ năm 2010 - 2020, tỉnh Sơn La đã được xếp hạng 01 di tích quốc gia đặc biệt, 07 di tích quốc gia, 19 di tích cấp tỉnh. Các di tích sau khi được xếp hạng đều bàn giao, phân cấp về cho các địa phương quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị.

Hàng năm, bằng nguồn kinh phí từ chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2011-2015, Chương trình phát triển văn hóa 2016- 2020; Nguồn kinh phí của địa phương và nguồn xã hội hóa, tỉnh Sơn La đã quan tâm tu bổ, tôn tạo, chống xuống cấp di tích các di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh trên địa bàn tỉnh.

Di vật, cổ vật tại tỉnh Sơn La chủ yếu được sưu tầm bảo quản, bảo vệ tại kho cơ sở của Bảo tàng tỉnh theo đúng quy định. Không có các di vật, cổ vật tại các di tích, không có tình trạng mất mát, hỏng hóc di vật, cổ vật.

Đối với hoạt động bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể, thực hiện Thông tư số 04/2010/TT-BVHTTDL của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, từ năm 2011- 2016, tỉnh Sơn La đã tiến hành công tác kiểm kê di sản văn hóa của các dân tộc trên địa bàn tỉnh để nhận diện đầy đủ đặc trưng văn hóa của các dân tộc, các ngành và các nhóm địa phương với 9 dân tộc, bao gồm: Thái, Mông, Dao, Mường, Xinh Mun, Khơ Mú, La Ha, Lào, Kháng; Nghiên cứu, lập hồ sơ khoa học được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận và đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia 12 di sản văn hóa tiêu biểu, đó là: Chữ viết cổ dân tộc Thái; Lễ Hết Chá dân tộc Thái (nhóm Thái trắng Mộc Châu); Nghệ thuật Xòe Thái; Lễ cúng dòng họ dân tộc Mông, Lễ Pang A của dân tộc La Ha; Nghi lễ Cấp sắc của dân tộc Dao; Nghệ thuật Khèn của người Mông huyện Mộc Châu; Nghi lễ truyền thống trong đám cưới của người Dao tiền; Nghi lễ Gội đầu của người Thái trắng huyện Quỳnh Nhai; Nghệ thuật tạo hoa văn trên trang phục của người Mông hoa huyện Mộc Châu; Nghi lễ Mạng Ma (cầu sức khỏe) của người Xinh Mun, xã Chiềng On, huyện Yên Châu; Lễ Kin Pang Then của người Thái trắng.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang hoàn thiện lập hồ sơ khoa học văn hóa phi vật thể Nghi lễ Xé Pang Á của người Kháng. Năm 2020, Sở tham mưu cho UBND tỉnh ban hành Kế hoạch Lập hồ sơ di sản văn hóa phi vật thể giai đoạn 2021-2025. Năm 2021 đang thực hiện lập hồ sơ khoa học văn hóa phi vật thể Nghệ thuật tạo hoa văn trên trang phục của người Dao tiền và Nghi lễ Mo Mường.

Phối hợp với Viện Văn hóa - Nghệ thuật quốc gia Việt Nam và các tỉnh: Điện Biên, Lai Châu, Yên Bái xây dựng hồ sơ Nghệ thuật Xòe Thái trình UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại (đã trình UNESCO vào 31/3/2019, dự xét vào năm 2021).

Về công tác truyền dạy và phát huy di sản văn hóa phi vật thể, năm 2016, Sở đã tham mưu cho cho UBND tỉnh ban hành Kế hoạch bảo tồn, triển khai thực hiện nghiên cứu, sưu tầm, chế tác, thể hiện, truyền dạy và tư liệu hóa loại hình văn hóa truyền thống của các dân tộc gồm: Nhạc cụ của người Mông, Thái, Dao, Khơ Mú; các làn điệu dân ca của người Dao, Thái, Mường, Mông; nghề làm giấy và nghệ thuật vẽ tranh thờ trên giấy Dó của người Dao; Nghi lễ cúng vía trâu của người Thái; Lễ cúng bản của người La Ha; Lễmừng cơm mới của người Lào; Nghề thêu và in hoa văn bằng sáp ong trên vải của dân tộc Mông; Tổ chức lớp tập huấn, truyền dạy cách chế tác và sử dụng nhạc cụ dân tộc Khơ Mú; Dao...

Năm 2020, Sở  tiếp tục tham mưu cho UBND tỉnh ban hành Kế hoạch bảo tồn, phát triển văn hóa các dân tộc thiểu số giai đoạn 2021-2025. Nhằm tiếp tục nghiên cứu, sưu tầm, chế tác, thể hiện, truyền dạy và tư liệu hóa và truyền dạy loại hình văn hóa truyền thống của các dân tộc gồm: Nghề làm giấy thủ công truyền thống và phương thức sử dụng giấy trong đời sống tâm linh của người Mông; Nghi lễ Xíp Xí của người Thái trắng; Nghệ thuật chế tác và trình diễn Khèn bè của dân tộc Thái; Nghi lễ cúng bản của dân tộc Khơ Mú; Nghi lễ cúng dòng họ của người Thái trắng; Nghi lễ Cầu sức khỏe của dân tộc Xinh Mun; Nghi lễ Trưởng thành của dân tộc La Ha; Nghi lễ của dân tộc Mường.../.

P.V

Tin liên quan