Thế giới

Lịch sử sông Amazon

15:31, 02 Tháng Ba 2017

(Disanxanh)-Sông Amazon (tiếng Tây Ban Nha: Río Amazonas; tiếng Bồ Đào Nha: Rio Amazonas) là một dòng sông ở Nam Mỹ. Amazon là một trong các sông dài nhất thế giới và là sông có lưu vực rộng nhất thế giới

Sông Amazon (tiếng Tây Ban Nha: Río Amazonas; tiếng Bồ Đào Nha: Rio Amazonas) là một dòng sông ở Nam Mỹ. Amazon là một trong các sông dài nhất thế giới và là sông có lưu vực rộng nhất thế giới.

Sông Amazon được Francisco de Orellana phát hiện năm 1542, ban đầu nó được đặt tên là Riomar. Con sông Amazon  được xác định đã 11 triệu năm tuổi. Nó có hình dạng như hiện nay từ 2,4 triệu năm trước. Đây là kết quả nghiên cứu của những nhà khoa học tại Đại học Liverpool Anh, Đại học Amsterdam Hà Lan và công ty dầu mỏ quốc gia Brazil Petrobras. Họ đưa ra kết luận này nhờ nghiên cứu những mẫu trầm tích lấy từ hai lỗ khoan ở cửa sông Amazon.

Ảnh minh họa (st)

Trước nghiên cứu này, độ tuổi chính xác của sông Amazon vẫn là một bí ẩn. Các nhà nghiên cứu vốn không thể xâm nhập vào Amazon Fan - một cột trầm tích dày tới 10 km - ở con sông này. Công ty Petrobras đã quyết định khoan hai lỗ ở cửa sông Amazon - một cái sâu tới 4,5 km dưới mực nước biển - để lấy trầm tích phục vụ cho nghiên cứu.

"Trầm tích của sông cung cấp dữ liệu về khí hậu và địa lý thời cổ đại của khu vực", Jorge Figueiredo - thuộc khoa nghiên cứu đại dương và trái đất Đại học Liverpool - cho biết. "Nghiên cứu này cũng có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp hiểu biết cho chúng ta về địa lý học Nam Mỹ cũng như sự tiến hóa sinh vật biển ở khu vực Amazon và vùng bờ biển Đại Tây Dương".

Tuy nhiên, Amazon, dù được xem là dài nhất thế giới, vẫn khá "trẻ" so với nhiều con sông khác trên thế giới. "Sông New ở Bắc Mỹ và Nile ở châu Phi được cho là đã hàng trăm triệu năm tuổi", Carina Hoorn, thuộc Đại học Amsterdam, cho hay

Sông Amazon chiếm khoảng 20% tổng lưu lượng nước ngọt cung cấp cho các đại dương. Chỗ rộng nhất của sông vào mùa khô khoảng 11 km (6,8 dặm). Vào mùa mưa lũ, chỗ rộng nhất của sông có thể lên đến 40 km (24,8 dặm) và khu vực cửa sông có thể rộng tới 325 km (202 dặm). Do độ rộng của sông như vậy, người ta còn gọi là sông biển.

Theo các nghiên cứu và thám hiểm mới nhất của các nhà khoa học Brazil và Peru, thượng nguồn sông Amazon bắt nguồn từ một ngọn núi phủ đầy băng ở phía nam Peru có tên gọi là Mismi. Theo họ, nguồn sông này đã giúp Amazon trở thành “nhà quán quân” về độ dài với 6.800km, “vượt mặt” sông Nile dài 6.695km. Và bởi sự hùng vĩ của dòng sông Amazon nên chẳng có một cây cầu nào bắc qua nó cả.

Toàn bộ lưu vực Amazon có đến 1.000 nhánh sông lớn nhỏ, tạo thành một mạng lưới sông vô cùng rộng lớn. Cứ mỗi giờ, sông Amazon đổ ra Đại Tây Dương một lượng nước trên 6.600km3, nhiều gấp 10 lần lượng nước của sông Mississippi đổ vào biển. Ở trên Đại Tây Dương cách cửa sông hơn 300km còn có thể thấy nước sông Amazon làm đục ngầu nước biển, đến nỗi có người gọi dải mặt biển này là "biển nước ngọt".

TH

Tin liên quan