Tầm nhìn

Kéo co trở thành di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

16:15, 03 Tháng Mười Hai 2015

(DSX)-Trò chơi dân gian truyền thống kéo co của các nước Hàn Quốc, Philippines, Campuchia, Việt Nam đã được UNESCO vinh danh là "di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại".

rò chơi kéo co trong lễ hội ở địa phương - Nguồn: PL

Tại kỳ họp thường niên của Ủy ban Liên Chính phủ Công ước UNESCO 2003 về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể ở Namibia ngày 2/12 vừa qua, trò chơi dân gian truyền thống kéo co của các nước Hàn Quốc, Philippines, Campuchia, Việt Nam đã được UNESCO vinh danh là "di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại".

Nghi lễ và trò chơi kéo co được thực hành rộng rãi trong văn hóa trồng lúa ở nhiều nước Đông Á, với ý nghĩa cầu cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu hay những tiên đoán liên quan đến sự thành công hay thất bại của nỗ lực trồng cấy. Ở mỗi quốc gia thành viên, nghi lễ và trò chơi kéo co được tổ chức ở những cấp độ, phạm vi khác nhau.

Đối với Việt Nam, kéo co được biết đến như một trò chơi dân gian truyền thống, một môn thể thao mang tính đồng đội, thường có mặt trong các lễ hội, các sự kiện sinh hoạt cộng đồng lôi kéo nhiều người tham gia. Kéo co phổ biến ở nhiều địa phương như Lào Cai, Vĩnh Phúc, Bắc Ninh cũng như tại TP Hà Nội. Kéo co đáp ứng được các tiêu chí do UNESCO đề ra như tính thực hành; khả năng bảo vệ và lưu truyền trong cộng đồng…

Tại Việt Nam, nghi lễ và trò chơi kéo co tập trung ở vùng trung du, Đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung Bộ với trung tâm là các tỉnh Vĩnh Phúc, Bắc Ninh và thành phố Hà Nội. Các tộc người ở miền núi phía Bắc như người Tày, người Thái và người Giáy (Lào Cai) cũng thực hành nghi lễ này. Trò chơi kéo co của người Việt gắn với các lễ hội truyền thống của nhiều cộng đồng làng xã hiện nay cho thấy sự hiện diện của nhiều tầng ý nghĩa về nguồn gốc xuất xứ của loại hình sinh hoạt mang tính tập thể cao này. Ở một vài địa phương, kéo co không đơn giản chỉ là trò chơi mà còn là trò diễn dân gian. Trò diễn phản ánh niềm tin, tín ngưỡng, nhân sinh quan và thế giới quan của cư dân trồng lúa nước về ước vọng cầu mùa. Ở những cộng đồng còn giữ được trò chơi này như hình thức diễn xướng mang tính nghi lễ, người dân đã có ý thức để lưu giữ nó như một di sản văn hóa tiêu biểu của cộng đồng. Những cộng đồng như Hương Canh, Hữu Chấp, Xuân Lai, Thạch Bàn... hay một số tộc người thiểu số như Tày, Giáy chính là những cộng đồng ít ỏi còn lưu giữ được tương đối di sản này.

Việt Nam đã có 9 di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO vinh danh (7 di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại và 2 di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp). Như vậy, với việc nghi lễ và trò chơi kéo co được công nhận, tổng số di sản phi vật thể nhân loại của Việt Nam đã lên đến 10 di sản.

B.T

Tin liên quan