Thế giới

HỘ CHIẾU XANH - KỲ NGHỈ VÌ MỘT HÀNH TINH XANH

03:31, 10 Tháng Mười Một 2012

(DSX)- Chào mừng đến với Hộ chiếu xanh cho chuyến Du lịch xanh của bạn. Cuốn hộ chiếu xanh này sẽ giới thiệu cho bạn, du khách tiềm năng, những cách đơn giản để biến du lịch thành một hoạt động phát triển bền vững hơn. Đó là ngành du lịch tôn trọng môi trường và văn hóa đồng thời mang lại lợi ích cho phát triển kinh tế xã hội của cộng đồng địa phương nơi điểm đến.

Ảnh minh họa. Nguồn: globalsustainabletourism.com
Các trang trong cuốn hộ chiếu này sẽ cung cấp thông tin và những mẹo nhỏ hữu ích giúp cho bạn trong mọi khâu của chuyến hành trình. Bạn cũng có thể vào trang web www.unep.org/greenpassport nếu muốn tìm hiểu thêm chi tiết. Khi chuyến đi kết thúc, bạn sẽ hiểu rõ hơn về việc những quyết định cho chuyến đi của bạn có thể tạo ra sự khác biệt như thế nào.

Chuẩn bị cho chuyến đi

Tìm hiểu kỹ

Dù điểm đến là Kim tự tháp Ai Cập hay một công viên quốc gia hoang dã, hãy tìm hiểu kỹ về nơi bạn sắp tới và môi trường, văn hóa, các tập tục truyền thống. Khi đó, bạn sẽ có thể đưa ra chọn lựa thông minh hơn có lợi cho bản thân, cho môi trường và người dân nơi điểm đến.

Có rất nhiều cách để lên kế hoạch cho một chuyến đi như đến hỏi thông tin tại một hãng lữ hành hay lên các trang web uy tín. Rất nhiều người du lịch tự do, các công ty du lịch, nhà điều hành tour sử dụng các từ như  du lịch “bền vững, có trách nhiệm, xanh, sinh thái, thông minh, chậm, thương mại, đạo đức…”

Nghe có vẻ khó hiểu nhưng mục tiêu chung của những loại hình du lịch này là nhằm mang lại cho khách du lịch một kỳ nghỉ trọn vẹn đồng thời bảo vệ được môi trường và đóng góp cho phát triển kinh tế xã hội của cộng đồng địa phương nơi  điểm đến.

Để biết thêm thông tin về các loại hình du lịch khác nhau, hãy tải về Cuốn cẩm nang du lịch có trách nhiệm www.tinyurl.com/zh5b5

Chọn điểm đến

  Hãy ưu tiện chọn những nơi có tiếng về tính trách nhiệm cao bao gồm bảo vệ quyền con người, bảo tồn thiên nhiên và cam kết vì hòa bình, v.v. Bạn có thể kiểm tra tại trang của Ethical Traveller về vấn đề này www.ethicaltraveller.org

  Hãy nghĩ về việc chi nhiều hơn một chút cho kỳ nghỉ của bạn nếu việc này có nghĩa là những người làm việc tại khách sạn và các khu bảo tồn của địa phương sẽ được trả lương xứng đáng.

 Đảm bảo rằng tiền bạn bỏ ra là xứng đáng bằng cách chọn một nhà điều hành tour/khách sạn cam kết phát triển du lịch bền vững. Luôn hỏi kỹ về phương tiện giao thông,  tiện nghi ăn ở, điều kiện làm việc của các nhân viên, bình đẳng giới, hệ thống xử lý rác thải và chính sách bảo vệ môi trường.

  Chọn những nhà cung cấp tiện nghi ăn ở và phương tiện giao thông có sự quản lý bền vững và hiệu quả đối với năng lượng, rác thải và nguồn nươc.

  Tìm những trang web chuyên về du lịch có trách nhiệm, du lịch sinh thái hoặc du lịch bền vững.

Không còn gì hay hơn việc khám phá một đất nước bằng cách sống cùng với những người dân bản địa và để trực tiếp trải nghiệm phong cách sống cũng như văn hóa của họ.

Trước khi đặt một kỳ nghỉ homestay, bạn cần đảm bảo rằng một phần trong số tiền bạn bỏ ra sẽ đóng góp cho cộng đồng điểm đến. Ví dụ, hầu hết các tour ở Peru sẽ đưa vào ít nhất một ngày ở cùng với một gia đình địa phương trên một hòn đảo của hồ Titicaca.

Không còn gì hay hơn việc khám phá một đất nước bằng cách sống cùng với những người dân bản địa và để trực tiếp trải nghiệm phong cách sống cũng như văn hóa của họ. Nguồn: globalsustainabletourism.com

Tìm hiểu về nơi bạn sẽ đến

Trong chuyến đi, bạn có thể sẽ gặp những người cung cấp dịch vụ hoặc  sẽ thấy mình ở địa điểm nơi mà  phụ nữ và trẻ em bị đặt vào những hoàn cảnh bất lợi, bị lợi dụng nhằm kiếm lợi nhuận cho ngành du lịch. Sự nhạy cảm về bình đẳng giới của bạn lúc đó sẽ góp phần thay đổi và cải thiện tình cảnh và mang lại cơ hội cho những người dễ bị tổn thương này.

  Học một vài từ trong ngôn ngữ địa phương để biết thế nào là cách nói lịch sự (và không lịch sự) khi ăn uống, chào hỏi và về các giá trị được tôn vinh nơi đó.

  Những quy định về hành vi chung đưa ra lời khuyên về cách lên kế hoạch một chuyến đi và cách ứng xử tại nơi đến. Những khu vực nhạy cảm như vùng cực có những hướng dẫn nghiêm ngặt ( ví dụ Bộ quy tắc ứng xử của WWF dành cho du khách ở Bắc cực)

  Những hành vi ứng xử phù hợp của du khách sẽ giúp cho cộng đồng người dân tại điểm đến giữ được sự thân thiện và hiếu khách của mình. Điều này giúp duy trì khả năng kinh tế của các doanh nghiệp du lịch địa phương và khiến cho những việc tiếp xúc và trải nghiệm của du khách với người dân địa phương trở nên tốt đẹp.

  Nên nhớ rằng một số điểm đến có hạn chế về việc sử dụng các nguồn tài nguyên thiên nhiên như nước và năng lượng. Có khi việc bạn tắm nước nóng lại đồng nghĩa với việc người dân địa phương không có nước để dùng.

Du lịch nhẹ nhàng

Khi sắp xếp hành lý, hãy nghĩ kỹ xem bạn thực sự sẽ cần mang những gì. Hệ thống xử lý rác thải ở nhiều nơi không thể đáp ứng được lượng rác thải ngày càng tăng do du khách tạo ra. Một vài tính toán đơn giản sẽ tạo ra sự khác biệt rất lớn. Ở nơi nào có thể, hãy bỏ vỏ bọc của đồ đạc trước khi bạn dời đi. Du lịch một cách nhẹ nhàng sẽ làm giảm một số lượng lớn lượng khí thải cacbon của bạn. Nếu bạn giảm 15 kg hành lý có thể giảm được từ 100-200kg lượng khí thải CO2 trên một chuyến bay khứ hồi từ London đến Tenerife.

 Dầu gội đầu và nước rửa tay thân thiện với môi trường được bày bán rộng rãi. Hãy mua những sản phẩm này và dùng với số lượng nhỏ, càng ít càng tốt. Điều này sẽ giúp nguồn nước, sông suối và biển khỏi bị ô nhiễm. Hãy chắc chắn rằng xà phòng bạn dùng không gây ô nhiễm nguồn nước uống của người khác.

  Lựa chọn dùng máy ảnh kỹ thuật số và các thiết bị năng lượng mặt trời hoặc pin có thể sạc lại.

• Cùng với việc xoáy vào khoảng cách giàu nghèo, việc phô trương sự xa hoa bằng cách đeo đồ trang sức đắt tiền và dùng đồ công nghệ cao có thể sẽ khiến bạn là mục tiêu của các vụ cướp. Xin ghi nhớ điều này ghi sắp xếp hành lý.

  Ở nhiều nơi, việc ăn mặc không phù hợp có thể bị coi là một sự xúc phạm.

Du lịch chậm rãi

Phương tiện di chuyển

Di chuyển bằng máy bay hiện nay giúp cho hàng triệu người đi du lịch với chi phí rẻ hơn rất nhiều so với bằng đường bộ hay đường sắt. Nhưng đây cũng là nguồn thải khí gây hiệu ứng nhà kính tăng nhanh nhất về lượng, góp phần gây ra hiện tượng nóng lên toàn cầu. Một xu hướng mới đang xuất hiện đó là “Du lịch chậm rãi”. Đối với một số người, điều này có nghĩa là dành nhiều thời gian hơn tại điểm đến, tiếp xúc và hòa nhập với dân địa phương, tìm hiểu, đi bộ những đoạn đường dài và khám phá, thay vì vội vàng di chuyển từ chỗ này đến chỗ khác. Cũng có thể bao gồm việc chọn không đi máy bay, dành thời gian trải nghiệm và ngắm phong cảnh. Đi máy bay, bạn sẽ bỏ lỡ rất nhiều thứ và còn bị mệt mỏi sau chuyến bay dài.

Du lịch bằng xe máy
Xe đạp, phương tiện thân thiện với môi trường. Nguồn: globalsustainabletourism.com

Du lịch bằng xe máy hiện đang là nguồn gây ô nhiễm không khí chính trong ngành du lịch: máy bay, xe ô tô địa hình, xe buýt đường dài và xe máy là những phương tiện giao thông phổ biến nhất. Một số chuyến đi đặc biệt gây ra ô nhiễm. Ví dụ, bay bằng máy bay hoặc trực thăng qua Kings Canyon ở Úc chỉ kéo dài có vài phút nhưng tiếng ồn tạo ra và nhiên liệu tiêu thụ lớn gây ra ảnh hưởng xấu lên hệ sinh thái. Ngược lại, một chuyến đi trên kinh khí cầu qua dãy MacDonnell, cũng ở Úc, vừa mang lại cảm giác huyền diệu, kỳ thú lại vừa thân thiện với môi trường hơn.

Nhiều khi, đi bộ lên tới đỉnh một ngọn đồi cũng giúp bạn có được tầm nhìn rộng và xa mà lại không cần lo lắng về thời gian. Hay đi bằng canô hoặc thuyền truyền thống trên sông Nile sẽ mang lại cảm giác thời cổ xưa cùng với tính lưu động, cơ hội khám phá và tiếp xúc với người dân địa phương.

Giảm thiểu lượng phát thải CO2 trong khi di chuyển

Biến đổi khí hậu là hậu quả của khí gây hiệu ứng nhà kính, chủ yếu là khí CO2, tích tụ trong bầu khí quyển do các hoạt động của con người, trong đó có du lịch. Khí hậu đã, đang thay đổi và những sự việc gần đây cho thấy rõ ràng là chúng ta đang chịu tác động bởi ảnh hưởng của biến đổi khí hậu: mực nước biển dâng lên và đất ven biển xói mòn nhanh, các thảm họa thiên nhiên diễn ra ngày càng nhiều, tuyệt chủng các giống nòi và sự lây lan của các bạn truyền qua côn trùng chỉ là một số những thí dụ về tác động của biến đổi khí hậu lên cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Đây là một trong những vấn đề toàn cầu bức thiết nhất của thời đại.

Dù bạn đi nghỉ ra sao hay vào lúc nào, một khối lượng khí CO2 sẽ bị thải ra trong không khí, từ phương tiện giao thông bạn sử dụng  đến tiện nghi nơi ăn chốn ở và các hoạt động trong kì nghỉ. Lượng khí nhà kính do những chuyến đi khác nhau chủ yếu do sự lựa chọn loại phương tiện giao thông và tiện nghi ăn ở, với việc di chuyển bằng đường không thường  tăng mức khí thải lên đáng kể.

Ví dụ, một chuyến đi trên tàu du lịch tiêu chuẩn tới Bắc cực có thể thải ra lượng khí nhiều gấp một nghìn lần so với một chuyến đi chơi bằng xe đạp trong nội địa. Với một cá nhân, một kì nghỉ dài 14 ngày từ châu Âu tới Thái Lan có thể thải ra 2,4 tấn khí CO2, và một chuyến tàu du lịch từ Hà Lan tới Bắc cực thải ra 9 tấn CO2. Kể cả những tour du lịch người ta vẫn gọi là du lịch sinh thái, như là đi lặn biển, cũng có thể thải ra lượng CO2 lớn. Trong thực tế, lượng phát thải từ một kỳ nghỉ có thể vượt hơn rất nhiều lượng khí thải trung bình một năm của một công dân thế giới (4.3 t CO2/năm), hoặc lượng khí thải trung bình một năm của một công dân EU (9 t CO2/năm).

Các nhân tố quan trọng khác quyết định lượng khí nhà kính là khoảng cách đi du lịch, thời gian ở lại, tiện nghi ăn ở được chọn, và những hoạt động trong kỳ nghỉ. Có nghĩa là các quyết định của bạn sẽ có một tác động đáng kể lên hệ sinh thái. 

Lượng  CO2 thải ra và cách bù đắp

Vấn đề quan trọng nhất về biến đổi khí hậu và du lịch là sự lựa chọn của các cá nhân là nhân tố chủ yếu góp phần vào lượng khí thải toàn cầu của ngành du lịch. Mỗi chúng ta, vì thế, có trách nhiệm làm giảm lượng khí nhà kính bằng cách đưa ra những lựa chọn hợp lý và thay đổi thói quen của mình ( như sử dụng phương tiện giao thông công cộng thường xuyên hơn và tắt những bóng đèn không cần thiết).

Trong mọi trường hợp, bước đầu tiên là xác định cách tránh hoặc giảm việc thải khí nhà kính. Tuy nhiên, kể cả khi không thể cắt giảm trực tiếp thì bạn vẫn có thể làm những việc như đền bù cho những lượng khí thải không tránh khỏi của bạn bằng cách đóng góp tiền cho những tổ chức năng lượng mà công việc của họ là làm giảm khí nhà kính tương đương với lượng thải ra từ hoạt động của bạn.

Việc này được gọi là “bù đắp”, một quá trình trong đó bạn sẽ đóng góp cho các chương trình phát triển năng lượng tái tạo, sử dụng năng lượng hiệu quả và, trong một số trường hợp, tái trồng rừng trong các dự án trên khắp thế giới.

Du lịch đúng cách

Văn hóa địa phương

Văn hóa địa phương nơi điểm đến thường sẽ rất khác với văn hóa của bạn.

  Hãy nhạy cảm đối với cảm xúc của người khác. Học một chút ngôn ngữ và phong tục địa phương đồng thời chú ý tới cách ăn mặc phù hợp có thể giúp xóa bỏ bớt hàng rào ngăn cách về văn hóa.

  Tôn trọng văn hóa của người khác và đừng bắt họ phải theo mình. Luôn hỏi xin phép trước khi chụp ảnh ai đó, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, các nghi lễ hoặc những địa điểm đặc biệt như điện thờ. Nếu người ta không thích hay nhìn đi chỗ khác, đừng chụp ảnh. Hãy cẩn thận đừng làm cho người khác cảm thấy bị xúc phạm.

  Hãy hỏi người dân địa phương cách ứng xử với những người ăn xin và về món quà tặng trong các trường hợp khác nhau. Ví dụ thường sẽ tốt hơn nếu một nhóm du khách tặng đồ dùng và dụng cụ trong trường học hoặc thực phẩm địa phương cho một trường học hay người đứng đầu làng đó. Việc cho trẻ con kẹo sẽ khiến chúng đòi thêm và có thể gây ra vấn đề về dinh dưỡng hay sức khỏe.

  Du lịch tình dục trẻ em là một tội hình sự ở tất cả mọi nơi trên thế giới. Nếu bạn muốn thông báo về một trường hợp trẻ em bị lạm dụng, hãy liên lạc với chính quyền địa phương, đại sứ quán hoặc cơ quan của ECPAT tại điểm đến. ECPAT, Chấm dứt nạn mại dâm, tranh ảnh khiêu dâm trẻ em và buôn bán trẻ em cho mục đích tình dục, là một mạng lưới quốc tế gồm các tổ chức, cá nhân hoạt động với mục tiêu loại bỏ việc lạm dụng tình dục trẻ em vì mục đích thương mại www.ecpat.net

Ngủ nghỉ

Một giấc ngủ ngon mà tốt cho môi trường

Dù là kỳ nghỉ hai ngày cuối tuần hay kéo dài cả tuần, hãy đảm bảo chỗ ăn ở của bạn đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường. Các khách sạn thường tiêu thụ nguồn tài nguyên thiên nhiên rất lớn. Ngành công nghiệp khách sạn tiêu tốn 3,7 tỷ USD mỗi năm cho năng lượng và một khách sạn tiêu biểu sử dụng 826 lít nước mỗi ngày cho mỗi phòng. Vì vậy một điều đặc biệt quan trọng là bạn ủng hộ  những doanh nghiệp có ý thức bảo vệ môi trường bất cứ khi nào có thể.

Xác nhận những tuyên bố vì môi trường

Đừng bị đánh lừa bởi những doanh nghiệp chỉ hô hào mà không thực hiện những biện pháp bảo vệ môi trường. Dưới đây là một vài câu hỏi bạn cần hỏi trước khi quyết định chọn một khách sạn:

-         Rác thải được xử lý như thế nào và quy trình tái chế ra sao?

-         Việc giặt khăn, ga được thực hiện như thế nào?

-         Khách sạn có chính sách tiết kiệm nước/năng lượng nào?

-         Liệu nhà hàng có dùng thực phẩm địa phương và thực phẩm hữu cơ

Khi sử dụng tiện nghi ăn ở, hãy nhớ rằng nước là tài nguyên đang ngày càng hiếm và việc sản xuất điện từ nguồn năng lượng không thể tái tạo sẽ góp phần vào việc làm trái đất nóng lên.

Rác thải được xử lý như thế nào và quy trình tái chế ra sao? Nguồn: globalsustainabletourism.com

Kiểm soát việc sử dụng các tiện nghi cá nhân có thể giúp bạn có kỳ nghỉ xanh hơn

1.  Sử dụng các phương tiện giao thông công cộng thường xuyên hơn, xe buýt, tàu hỏa, xe đạp và đi bộ là các lựa chọn “xanh” hơn và là cách hay để gặp gỡ người dân địa phương

2.  Giảm nhiệt độ lò sưởi đi 1˚C trong mùa đông sẽ giảm 5% lượng khí CO2 thải ra

3. Tắt hoàn toàn đèn và các thiết bị điện khi rời khỏi phòng

4. Ngăn nhiệt – hoặc khí mát- thoát khỏi phòng bằng cách đóng chặt cửa sổ, cửa đi, kéo rèm.

5. Thử ăn đồ ăn và đặc sản địa phương. Bằng việc ăn thực phẩm địa phương, bạn sẽ làm giảm lượng khí CO2 từ hoạt động vận chuyển đồng thời hỗ trợ nông dân và nền kinh tế địa phương.

Ăn uống

Đừng đặt hệ sinh thái lên đĩa

  Hãy để ý những món ăn trên đĩa của bạn: dùng thực phẩm hữu cơ bất cứ khi nào có thể và tìm hiểu về tác động của những loại thực phẩm mà bạn lựa chọn.

  Kiểm tra xem liệu thực đơn có những món có thể gây tác hại đến đa dạng sinh thái và môi trường. Ví dụ, việc lấy lõi thân các cây họ cọ để chế biến thức ăn đang gây ra nạn phá rừng ở nhiều khu vực trong các cánh rừng nhiệt đới ở một số nước.

  Hãy ghi nhớ rằng nhiều quốc gia cấm đánh bắt những loài cá nhất định, và một số loại hải sản được nhập khẩu chỉ vì du khách yêu cầu. Vì thế, chính sự lựa chọn của chúng ta, những người tiêu dùng điều khiển thị trường thủy hải sản. Hãy ủng hộ cho các trại nuôi cá và thủy hải sản có hoạt động theo phương thức tốt cho môi trường.

Dù bạn du lịch ở nơi nào

  Đừng bao giờ gọi món súp hay bít tết baba.Thật may là món ăn này đang ngày càng trở nên hiếm trong các thực đơn.

  Nếu những món này có trong thực đơn vào lúc trái mùa, cần đảm bảo là thực phẩm đó là thực phẩm đông lạnh hoặc nhập khẩu.

  Thẻ theo dõi hải sản (The Seafood Watch cards) hoặc Thực đơn của WWF (WWF’s Interactive Menu) sẽ hướng bạn đến sự lựa chọn đúng đắn.

  Nếu bạn nhất thiết phải ăn đồ biển, hãy chọn thực phẩm được chứng nhận của các cơ quan chức năng liên quan.

Mua sắm

Hãy chú ý đến tác động của việc mua sắm tới cộng đồng nơi điểm đến.

• Không mua cổ vật và mẫu động vật sống vì việc này sẽ khuyến khích việc phá hủy hệ sinh thái.

  Đừng mua những đồ lưu niệm làm từ các loài đang có nguy cơ tuyệt chủng, ví dụ như ngà voi, trừ phi bạn có thể chắc chắn việc đó là hợp pháp tại điểm đến và tại nơi ở của bạn.  Hãy luôn đảm bảo rằng món đồ bạn mua nằm trong danh sách cho phép của CITES (Công ước quốc tế về buôn bán động vật hoang dã có nguy cơ tuyệt chủng). Nếu không chắc chắn thì bạn đừng mua.

  Hãy từ chối những lời mời mua quà lưu niệm hoặc đồ trang sức làm từ san hô, đặc biệt là san hô đen, sao biển, vỏ sò, cá ngựa, bọt biển hay bất kì đồ vật gì làm từ rùa biển. Hãy suy nghĩ kỹ trước khi mua! Sự sống còn của hệ sinh thái các rạn san hô phụ thuộc vào quyết định của bạn.

  Hãy mua đồ thủ công mỹ nghệ truyền thống nơi điểm đến để ủng hộ người dân địa phương. Mua trực tiếp từ người làm ra sản phẩm để đảm bảo tiền bạn trả đến tay nghệ nhân chứ không phải người trung gian. Khi mua đồ, đừng chỉ để ý đến giá cả mà hãy nghĩ đến giá trị của đồ vật. Thường thì chuyện trả giá, mặc cả là phong tục ở nhiều nơi, nhưng đừng quá chi li và chặt chẽ trong việc này.

Di chuyển nhẹ nhàng trong các môi trường khác nhau

Dưới nước

  Đừng bao giờ  dẫm lên san hô

  Đừng thu thập vỏ sò, san hô, hoặc các đồ vật làm từ động thực vật biển khác.

  Thuyền, xe máy nước và các hoạt động giải trí dưới nước khác có thể ảnh hưởng tới môi trường biển.

  Khi bạn đi tắm hoặc bơi, hãy nghĩ đến người dân địa phương- lưu ý về việc bạn mặc gì và việc bạn đang sử dụng nước “của họ”. Hãy tắm ở hạ nguồn hoặc ở nơi xa các điểm tập trung nước (giếng, hồ tự nhiên, đập) hoặc các làng. Tránh dùng xà phòng (đặc biệt là loại có chứa phốt phát) tại nguồn nước.

Trên những vùng đất khô cằn và sa mạc

• Sử dụng phương tiện giao thông bản địa (lạc đà, ngựa, v.v) sẽ giúp giữ gìn, bảo tồn phong tục truyền thống và đồng thời tạo kế sinh nhai cho cộng đồng địa phương.

  Đừng đi xe off road! Khi có quá nhiều vết bánh xe để lại trên các cồn cát do những chuyến xe off-road đi liên tục, phong cảnh thiên nhiên và hình tượng về một vùng sa mạc hoang sơ trong tâm trí du khách sẽ bị phá hỏng.

  Khi cắm trại, sử dụng các trại bán vĩnh cửu được gắn với sa mạc mà không gây tác động đến môi trường

Hoang phí

Cụm từ “ phân hủy sinh học” hầu như không có ý nghĩa gì trong bối cảnh sa mạc, vì ở đây vật chất hữu cơ cần một khoảng thời gian rất lâu để phân hủy. Để minh họa, dưới đây là khoảng thời gian trung bình cần để một số loại rác thải “tiêu chuẩn” phân hủy tại hầu hết các khu vực địa lý:

Giấy

2 đến 4 tuần

Vỏ chuối

3 đến 5 tuần

Hộp đựng phim

20 đến 30 năm

Đế giày

50 đến 100 năm

Vỏ hộp thiếc

80 đến 100 năm

Vỏ hộp nhôm

200 dến 400 năm

Nút nhựa

450 năm

 

 Tuy nhiên, ở sa mạc, những khoảng thời gian này phải được nhân lên từ 10 đến 1000 lần.

Trên núi

  Hãy tìm hiểu thêm về những khu vực, địa điểm nhạy cảm và những loài động thực vật trong vùng bằng cách nói chuyện với những nhà quản lý địa phương, các nhóm bảo tồn, nhà nghiên cứu hay nhà chuyên môn khác. Dựa vào những thông tin sau:

   Tạo ra những thay đổi nhỏ về tuyến tour của bạn để tránh gây thiệt hại cho những khu vực tự nhiên, những địa điểm nhạy cảm như khu sinh sản và khu vực nơi sinh sống của những loài động vật dễ bị tổn thương.

   Nghỉ tại những khu cắm trại cố định đã được lập từ trước bất cứ khi nào có thể.

   Giảm thiểu xói mòn, phá hủy môi trường sống và hủy hoại cây cối bằng cách tránh việc phát quang những khu vực và lối đi mới.

  Giữ giầy dép và đồ đạc không dính đất, chất hóa học, hạt giống khi vào khu vực núi hoặc những địa điểm đặc biệt nhạy cảm như khu vực hang động.

  Không tác động hoặc xoá bỏ các loài động vật, cây cối hoặc các cấu trúc địa chất, đặc biệt là trong khu vực hang động và các khu vực đá có độ dốc lớn

Quan sát thiên nhiên hoang dã

Quan sát thiên nhiên hoang dã được biết đến như là một trong những cách giải trí, thư giãn đơn giản và thú vị nhất. Bạn có thể làm điều này ở bất cứ đâu. Nhưng nếu muốn vừa thực hiện hoạt động này vừa giữ gìn được sự nguyên sơ hoang dã vốn có, chúng ta cần theo một số nguyên tắc cơ bản sau:

• Đừng bao giờ cho ăn hoặc nhử động vật. Nhiều loài có thể trở nên rất nguy hiểm nếu bị ngạc nhiên, khi ăn hoặc bị dồn vào góc; chưa kể đến việc một số có thể mang mầm bệnh gây chết người như bệnh dại, dịch hạch,…

  Đừng bao giờ cố tiến tới quá gần. Mỗi loài có mức độ giới hạn riêng trong việc tiếp xúc với con người. Hãy giữ khoảng cách phù hợpđể cho động vật có thể tránh đi nếu muốn. Đừng ép hướng dẫn viên hay lái xe phải đến quá gần hơn khoảng cách cho phép. Động vật ở khu vực cho phép săn bắn thường nhút nhát hơn so với ở khu không săn bắn.

  Ống nhòm, ống kính tele sẽ giúp quan sát động vật một cách gần nhất đồng thời giúp bạn quan sát được những hành vi tự nhiên nhất của động vật.

  Khi quan sát động vật, hãy để ý đến những dấu hiệu tức giận, hành vi hung hăng, cảnh báo hoặc đánh lạc hướng. Nếu bạn nhìn thấy những dấu hiệu này, bạn đã đến quá gần. Hãy từ từ và yên lặng lùi lại.

  Đừng bao giờ động vào trứng hoặc những con non. Con bố mẹ có thể sẽ bỏ con nhỏ nếu thấy trên người nó hoạc trong tổ có mùi con người. Nếu có thể, hãy tìm kiếm sự giúp đỡ của các chuyên gia (nhân viên khu bảo tồn, hướng dẫn viên du lịch, tổ chức bảo vệ động vật,…)

Hướng dẫn chung

  Việc khám phá, gặp gỡ và chia sẻ dưới con mắt của một hướng dẫn viên bản địa, đặc biệt là người có kiến thức về văn hóa truyền thống, sẽ là cách để cảm nhận và trải nghiệm chuyến du lịch một cách khác biệt và thú vị.

  Đun nước sôi hoặc lọc nước thay vì mua nước đóng chai.

  Tránh dùng chất tẩy rửa, xà phòng, bột giặt, thuốc đánh răng gần hoặc ngay tại nguồn nước ngọt.

  Thu lại tất cả những chất thải phát sinh trong chuyến đi của bạn, và mang những chất thải độc hại về nước: bao gồm pin đã sử dụng, ống thuốc mỡ, bình xịt và các cuộn phim.

  Ưu tiên chọn những loại hình tiện nghi ăn ở có tác động ít nhất đến môi trường, chọn những loại hình có sự tham gia của cộng đồng địa phương và nền tảng cải thiện điều kiện sống của họ như việc tiếp cận nguồn nước, chăm sóc sức khỏe hay giáo dục. Thể hiện sự quan tâm đến những nhà cung cấp dịch vụ. Chia sẻ phản hồi của bạn trên các trang web, blog, sách du lịch để ngợi khen những dịch vụ tốt và báo cáo về những hành vi có ảnh hưởng tiêu cực đến phát triển bền vững.

  Tránh dùng những đồ nhựa nhẹ hoặc xốp (chẳng hạn như túi xách, hộp, và cốc). Gió thường thổi chúng ra biển, gây ra vấn đề rác trên biển.

  Dùng nhà vệ sinh trong mọi trường hợp có thể. Ở nơi không có nhà vệ sinh, luôn chôn chất thải ở nơi xa nguồn nước ( ít nhất cách 100 m và sâu 15cm ).

  Đảm bảo rằng bạn có nhiều thông tin nhất có thể. Việc thiếu thông tin và hiểu biết về những mối nguy cơ trong một tour nhất định, và cách để tránh hoặc phản ứng với những nguy cơ đó, có thể làm tăng nguy cơ gặp nguy hiểm và những chấn thương nghiêm trọng với cả hướng dẫn viên và du khách. Cùng với những hướng dẫn chung đã được nhắc tới ở trên, có một số điều cụ thể bạn nên cố tránh trong những bối cảnh nhất định. Để biết thêm thông tin và đường dẫn tới các quy tắc ứng xử trong hoạt động giải trí tại những địa điểm và môi trường khác nhau, hãy vào trang web www.unep.org/greenpassport

Trở về nhà

Lựa chọn thông minh không phải là tất cả và giải pháp duy nhất cho du lịch bền vững nhưng những quyết định của bạn thực sự sẽ tạo ra sự khác biệt. Chúng ta đều cần thay đổi thái độ của mình đối với du lịch. Nếu không, những cảnh vật và nền văn hóa không thể thay thế của nhiều điểm đến sẽ bị mất đi.

Có thể chúng ta không nắm toàn quyền quyết định nhưng cũng không có nghĩa là những việc chúng ta làm không có ảnh hưởng gì. Với chỉ một chút cân nhắc, bạn có thể có được kỳ nghỉ trong mơ của mình và mua những sản phẩm và gói tour được tạo ra với sự quan tâm tới môi trường và xã hội.

Khi bạn trở về nhà, chúng tôi khuyên bạn hãy kể cho mọi người về những điều bạn đã nhìn thấy, viết cho đại sứ quán để thông báo về bất kỳ vấn đề,sự cố gì và chia sẻ kinh nghiệm với những người khác.

Một số điều bạn có thể làm sau chuyến đi:

Về Hộ chiếu xanh

Chiến dịch Hộ chiếu xanh là một sáng kiến của Lực lượng Quốc tế về Phát triển Du lịch Bền Vững, bắt nguồn từ hoạt động thúc đẩy một chuyển biến toàn cầu hướng về việc sản xuất và tiêu thụ sản phẩm bền vững (SCP) được đưa ra tại Hội nghị thượng đỉnh và Phát triển Bền vững (WSSD) được tổ chức tại Johannesburg năm 2002.

Được xây dựng trên cơ sở nhu cầu cải thiện nỗ lực của ngành du lịch nhằm tuyên truyền về du lịch bền vững thông qua các chiến dịch về vấn đề phát triển bền vững, UNEP, Bộ Du lịch và Bộ Môi trường Brazil, Bộ Năng lượng, Sinh thái, Phát triển Bền vững và Quy hoạch không gian Brazil cùng các đối tác đang xây dựng những phương tiện truyền thông khác. Mục đích là nâng cao nhận thức của du khách về tiềm năng đóng góp cho phát triển bền vững bằng việc đưa ra những lựa chọn có trách nhiệm cho kỳ nghỉ của mình. Chiến dịch Hộ chiếu xanh là một kết quả của quá trình này. Cuốn Hộ chiếu, được xuất bản dưới nhiều thứ tiếng cùng với các công cụ truyền thông (các trang web, tờ rơi, sách hướng dẫn du lịch), hiện đã có sẵn cho các đối tác phổ biến nhằm nâng cao nhận thức trong cộng đồng du lịch.

  Ủng hộ những sáng kiến vì cộng đồng

  Hợp tác cùng các tổ chức phi lợi nhuận trong các dự án phát triển cộng đồng

  Hãy nhớ rằng du lịch tình dục trẻ em là một tội rất nghiêm trọng ở bất kỳ quốc gia nào. Nếu bạn muốn báo về một vụ việc nào đó, hãy liên hệ với các cơ quan chức năng ở nước  bạn hoặc các hãng lữ hành và nhà điều hành tour.

   Hãy kể với bạn bè về kỳ nghỉ của bạn và cho họ những lời khuyên, các mẹo hay và các địa chỉ xanh để những người khác cũng có thể góp phần bảo vệ môi trường nơi điểm đến.

Chúng tôi hi vọng cuốn Hộ chiếu xanh này đã truyền cảm hứng cho bạn có những kỳ nghỉ theo một cách mới và đã cung cấp cho bạn những nguồn thông tin cần thiết để thực hiện việc đó. Nếu cuốn hộ chiếu này và thông tin trực tuyến của chúng tôi đã giới thiệu một cách du lịch mới hoàn toàn khác với quan niệm của bạn, nhưng lại làm bạn thích thú và hứa hẹn sẽ làm giàu thêm tâm hồn bạn thì chúng tôi đã đạt được mục tiêu. Với tư cách là một khách du lịch có ý thức hơn và hướng về du lịch xanh nhiều hơn, bạn sẽ không chỉ đóng góp vào cuộc sống của người khác, mà có thể sẽ thay đổi cuộc sống của chính mình.

Hoàng Thúy biên dịch (Nguồn: globalsustainabletourism.com)

Tin liên quan